Żurek: oczekuję od Senatu AWS przedstawienia w ciągu 14 dni harmonogramu wyboru nowego rektora

W czwartek resort sprawiedliwości poinformował, że minister Żurek po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję o odwołaniu dr. Michała Sopińskiego z funkcji rektora-komendanta Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Jak poinformowano, obowiązki te przejął prof. AWS, dr hab. Sławomir Cudak. Ministerstwo przekazało w czwartek, że jest on jest uprawniony do kierowania Akademią oraz reprezentowania jej na zewnątrz.

W piątek rano Cudak stawił się w siedzibie uczelni w Warszawie, nie został jednak wpuszczony. Przeciwko jego obecności na miejscu protestuje m.in. posłanka klubu PiS Maria Kurowska, był też obecny działacz opozycji demokratycznej w PRL b. kandydat na RPO Adam Borowski. Na miejscu obecna jest policja. Komenda Stołeczna Policji we wpisie na X przekazała, że „w związku z sytuacją na terenie Akademii Wymiaru Sprawiedliwości policjanci realizują czynności związane z zapewnieniem bezpieczeństwa osób oraz ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego”.

Żurek, odnosząc się do sytuacji na AWS, oświadczył w piątek rano, że oczekuje od Senatu AWS przedstawienia w ciągu 14 dni harmonogramu wyboru nowego rektora-komendanta do 2028 roku.

„Koniec prób anarchizowania państwowej uczelni i zasłaniania się politycznym immunitetem. Skierowałem oficjalne pisma do p.o. Rektora-Komendanta prof. Sławomira Cudaka oraz Senatu Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Procedury zostały zrealizowane, dokumenty doręczone. Oczekuję od Senatu AWS przedstawienia w ciągu 14 dni harmonogramu wyboru nowego Rektora-Komendanta do 2028 roku” - napisał Żurek na platformie X.

Dodał, że „państwo prawa działa i nie ustępuje przed krzykaczami”.

Wpis w podobnym tonie opublikował na X szef MSWiA Marcin Kierwiński. „Policja w AWS wykonuje obowiązki zgodnie z prawem. Polskie państwo nie będzie ulegało presji agresywnej grupki ludzi, którzy sądzą, że stoją ponad prawem. Prawo działa” - napisał.

Ministerstwo Sprawiedliwości, również w piątek, opublikowano komunikat, w którym oświadczyło, że oczekuje, iż Senat Akademii „sprawnie i bez zbędnej zwłoki przeprowadzi ustawową procedurę powołania nowego Rektora-Komendanta”. Resort dodał, że minister sprawiedliwości „zwrócił się do pełniącego obowiązki rektora-komendanta dr hab. Sławomira Cudaka o współdziałanie z Senatem w przygotowaniu i przeprowadzeniu procedury powołania nowego rektora-komendanta”. „Kompetencja do jego powołania należy do Senatu, zgodnie z art. 66a ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej” - podkreślono.

MS zapewniło, że zmiana osoby kierującej Akademią nie wpływa na ciągłość jej działalności dydaktycznej, naukowej i organizacyjnej ani na sytuację studentów, słuchaczy, doktorantów i pracowników.

Resort opublikował też pisma Waldemara Żurka do senatu AWS oraz do Cudaka. W pismach szef MS informuje, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję z 28 maja 2026 r. o odwołaniu dr. Michała Sopińskiego z funkcji Rektora-Komendanta Akademii Wymiaru Sprawiedliwości. Minister też obszernie opisuje podstawę prawną i procedurę.

W kolejnym, późniejszym wpisie na platformie X przekazał, że „podległa prorektor (AWS) próbowała »zwolnić dyscyplinarnie« p.o. Rektora-Komendanta, który funkcję objął z mocy samej ustawy”. „Samodzielne przypisanie sobie uprawnień nie stanowi prawa, a podpis na piśmie wystawionym przez osobę całkowicie nieuprawnioną nie wywołuje żadnych skutków” - podkreślił Żurek.

Dodał, że „o stosunku pracy rektora decyduje wyłącznie Senat Uczelni w tajnym głosowaniu”. „Dr hab. Sławomir Cudak objął kierownictwo AWS na podstawie art. 432 ust. 5 w zw. z art. 24 ust. 8 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce po skutecznym odwołaniu poprzednika, zachowuje pełne uprawnienia i ma obowiązek dalej kierować uczelnią” - napisał Żurek.

Szef klubu PiS Mariusz Błaszczak poinformował w piątek na X, że PiS złoży w tej sprawie zawiadomienie do prokuratury „w związku z uzasadnionym podejrzeniem popełnienia przestępstwa”. Zapowiedział, że klub złoży też wniosek o zwołanie nadzwyczajnego posiedzenia połączonych sejmowych komisji sprawiedliwości i praw człowieka oraz administracji i spraw wewnętrznych.

Podczas piątkowej konferencji prasowej PiS ws. AWS Błaszczak doprecyzował, że klub we wniosku o zwołanie komisji żąda zorganizowania posiedzenia w przyszłym tygodniu. - Będziemy żądać obecności ministra sprawiedliwości i ministra spraw wewnętrznych i administracji. Żądamy, żeby obaj panowie przestali kryć się za plecami funkcjonariuszy policji, żeby wyjaśnili, kto wydał im polecenie nielegalnego przejmowania uczelni - podkreślił.

Prezes PiS Jarosław Kaczyński ocenił, że sytuacja wokół AWS to „próba generalna przed próbą przejęcia Trybunału Konstytucyjnego”. Dodał, że ta próba odbywa się także w „wymiarze organizacyjno-policyjnym”.

- Tu chodzi nie tylko o stworzenie sytuacji sprzyjającej dla wygrania zbliżających się wyborów parlamentarnych, ale chodzi także o to, żeby możliwie szybko, pewnie jeszcze w tej kadencji, realizować plany szersze, odnoszące się do różnych inicjatyw brukselskich, ale w istocie niemieckich w Unii Europejskiej - stwierdził Kaczyński.

Po południu w piątek resort sprawiedliwości opublikował obie decyzje szefa MS dotyczące odwołania Sopińskiego z funkcji. W komunikacie podkreślono, że decyzje zostały oparte o trzy filary: „wady prawne w przewodach doktorskich”, „manifestowanie poglądów politycznych” i „blokowanie organizacji aplikacji kuratorskiej”. „O dymisji przesądził skumulowany efekt tych działań. W ocenie resortu nie miały one charakteru pojedynczych pomyłek, lecz tworzyły ciągły wzorzec naruszania zasad praworządności i apolityczności” - podało MS.

Podkreślono też, że AWS „to nie jest zwykła placówka akademicka”, a uczelnia służb państwowych, która łączy realizację zadań dydaktyczno-naukowych z „kluczową rolą w strukturze Służby Więziennej oraz całego systemu organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości”. „Z tego względu od osoby zarządzającej Akademią wymaga się bezwzględnej apolityczności, pełnej praworządności oraz szczególnej dbałości o interes publiczny” - czytamy.

Ministerstwo Sprawiedliwości od marca br. prowadziło w sprawie Sopińskiego postępowanie administracyjne. Było ono wszczęte z urzędu przez szefa MS. Decyzję o odwołaniu rektora tej uczelni - po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego oraz po otrzymaniu pozytywnych opinii od Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich - Żurek podjął pod koniec maja.

Jak już wówczas wyliczało MS, powody odwołania miały związek z trzema kwestiami. Pierwsza dotyczyła - jak to określono - „poważnych nieprawidłowości przy doktoratach”. „Nie były to uchybienia techniczne ani marginalne – dotyczyły procedur, które przesądzają o wiarygodności uczelni jako podmiotu uprawnionego do nadawania stopni naukowych” - zaznaczono.

Kolejnym powodem odwołania - jak wskazywał resort - była „demonstracyjna aktywność polityczna”. „Ustalono, że w okresie pełnienia funkcji kierowniczej dr Michał Sopiński prowadził w mediach społecznościowych aktywność o jednoznacznie politycznym, systematycznym i demonstracyjnym charakterze. Taki sposób działania pozostawał w sprzeczności ze szczególnym statusem uczelni Służby Więziennej oraz z wymogiem apolityczności tej formacji” - podkreślało MS.

Trzecim powodem było natomiast „zagrożenie dla aplikacji kuratorskiej”. „Rektor-komendant nie był uprawniony do podważania statusu prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie ani do uzależniania wykonania zadań publicznych od własnej oceny tej kwestii” - pisało wtedy MS, wskazując, że „działanie to prowadziło do realnego zagrożenia dla prawidłowej organizacji aplikacji”.

Odwołanemu rektorowi przysługiwały „przewidziane prawem środki zaskarżenia, w tym wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy”. (PAP)

kos/ kl/ mchom/ nl/ mro/ par/ mro/ amac/

Polska, Warszawa